Polski
"Wolnym byc!!!" to pierwsze wydanie pozostajacych dotychczas w maszynopisie wspomnien Henryka Chorazaka (1925-2015). Autor, urodzony w Wilnie, zolnierz Armii Krajowej oraz I Armii WP, uczestniczyl w kilkudziesieciu bitwach i ofensywach II wojny swiatowej. W okresie powojennym, mimo dramatycznych skutkow ran i poparzen odniesionych na froncie, byl w stanie wykorzystac swoje umiejetnosci i predyspozycje zawodowe jako utalentowany architekt i plastyk na obszarze Wroclawia i Dolnego Slaska. Prezentowana publikacja stanowi kronike zycia autora, skladajaca sie z najwazniejszych w jego losach wydarzen, ktore nieodwracalnie wplynely na przebieg osobistej historii. Materialy zaprezentowane w ksiazce, uzupelniane przez autora na przestrzeni lat o refleksje zwiazane z biezaca sytuacja polityczna kraju i kondycja spoleczenstwa polskiego, zostaly podzielone na trzy zasadnicze czesci. Czesc I stanowia wspomnienia autora z okresu II wojny swiatowej, w ktorej ukazane zostaly jego losy jako zolnierza Armii Krajowej Okregu Wilenskiego, czlonka partyzanckiego oddzialu AK "Blyskawica" oraz historia powstania unikalnego planu topograficznego centrum Wilna. Czesc II zostala poswiecona szczegolowemu omowieniu koncepcji dotyczacych powstania i zdobycia Wilna, a przede wszystkim przedstawieniu dopracowanego przez Henryka Chorazaka planu powstania wilenskiego, do ktorego autor bezskutecznie probowal naklonic dowodztwo lokalnej AK. W czesci III autor przedstawia swoje losy w realiach PRL. Henryk Chorazak opisuje w niej codzienna walke nie tylko z absurdami zycia w Polsce Ludowej, ale przede wszystkim z bezwzglednoscia dzialan przedstawicieli aparatu wladz i lokalnych elit w stosunku do silnych osobowosci, broniacych sie konsekwentnie przed wchlonieciem przez ideologie i swiat ksztaltowany przez partie. Glowna czesc publikacji uzupelniaja refleksje i rozwazania poswiecone Jozefowi Pilsudskiemu - centralnej postaci w zyciu autora, ktorego biografia wplynela w ogromnym stopniu na uksztaltowanie sie postawy patriotycznej Henryka Chorazaka - oraz przemyslenia zwiazane z polityka USA w stosunku do Polski na przestrzeni kilkudziesieciu lat. "Wolnym byc!!!" to portret czlowieka wiernego swoim zasadom, mimo swiadomosci dramatu zwiazanego ze skutkami podejmowanych decyzji, ale rowniez zdolnego tworcy, przedstawiciela pokolenia, ktore podkreslalo spoleczna role sztuki oraz jej znaczenie w zyciu codziennym. Publikacja stanowi cenne swiadectwo walki ze stlamszeniem jednostki przez okrucienstwa wszelkich totalitaryzmow oraz pragnienie niezlomnej walki o zachowanie niezaleznosci, prawa decydowania o wlasnym zyciu.
